Recenzje

Spojrzenia. Japonia według Zachodu, Zachód według Japonii.

Spojrzenia. Japonia według Zachodu, Zachód według Japonii. Praca zbiorowa pod red. Adrianny Wosińskiej. Wydawnictwo Kirin, Bydgoszcz 2013.

Dziewięć artykułów i dziewięć niezależnych spojrzeń na Japonię dziewięciu autorów. Wszystkie traktują o wzajemnym odkrywaniu: Japonii przez obcokrajowców i krajów cywilizacji szeroko rozumianego Zachodu przez Japończyków. Proces z kulturotwórczego punktu widzenia niepowtarzalny. Od 1542 lub 43 roku kiedy przypadkowo do wybrzeży Japonii przybyła łódź z portugalskimi kupcami na pokładzie, wciąż trwa wzajemne przyglądanie się. Właśnie „przyglądanie”, a nie fascynacja, bo ówcześni Portugalczycy zrobili na miejscowych fatalne wrażenie. Potem było wielu takich, co to wrażenie (skutecznie) zacierało m.in. Basil Hall Chamberlain i Lafcadio Hearn – w sposób fascynujący opisani przez Elżbietę Kostowską-Watanabe. Co ciekawe, pierwszy z nich, obiektywny badacz procesów i zjawisk kulturotwórczych, znakomity tłumacz z języka japońskiego na angielski – choć powszechnie szanowany, nie budzi do dziś w Japończykach zbytnich emocji. Drugi zaś, wagabunda, dziennikarz i pisarz, który – choć ożeniony z Japonką – nigdy nie nauczył się dobrze języka japońskiego, pod koniec życia dawał upust swojej niechęci pisząc (w korespondencji prywatnej): „Nienawidzę Japończyków i pogardzam nimi”. I właśnie on stał się ikoną i ambasadorem spraw japońskich w wielu kierunkach świata.

Równie interesujące artykuły zawarte w „Spojrzeniach” dotyczą Japonii i Japończyków w kinematografii zachodniej (art. Adrianny Wosińskiej), wizerunku obcokrajowców w drzeworycie japońskim (art. Olgi Mądrowskiej) czy fenomenu japońskiej tolerancji (ale też współczucia, doświadczenia, otwartości) na tle zachodnich teorii komunikowania się (art. Ewy Tomporek-Fukuoka). Niezwykle ciekawe, przemyślane tematy, w większości dobrze skrojone do odbiorców nie naukowo zajmujących fenomenem kultury japońskiej. Pozycja zdecydowanie warta polecenia, którą lubię prywatnie wrzucać do kategorii „przygód intelektualnych”.

Polecane wpisy

Brak komentarzy

Zostaw komentarz